Harmanlanmış Öğrenme Programı İçin bir Dersi Geleneksel Öğretimden Çevrim İçi Öğrenmeye Dönüştürmek

Editörün Notu: Bu çalışma, harmanlanmış öğrenme (blended learning) metodolojisinin ders dönüşüm süreçlerindeki etkisini inceleyen akademik bir makalenin Açık Mektep okurları için hazırlanmış Türkçe uyarlamasıdır.

L.S.K. Udugama^{1, 2}, Suresha N. Perera^2
1The Open University of Sri Lanka
²SriLanka Technological Campus
¹udugama@ou.ac.lk, ²{udugama, sureshap}@sltc.ac.lk

Öz

Bu makalede, harmanlanmış öğrenme modeli kullanarak geleneksel yüz yüze olan bir dersin sonuçlarını değiştirmeden, çevrim içi bir derse dönüştürmenin yöntemini ele alıyoruz. Sri Lanka Teknoloji Kampüsü (SLTK) 2016 yılından bu yana onaylı mühendislik lisans programlarını sunmaktadır.

Çalışan profesyonellerden gelen yoğun talep üzerine, bu programlara yönelik bir ilgi oluşmuştur.

İlginin sonucu olarak, SLTK yarı zamanlı olarak çalışan insanlar için aynı programı harmanlanmış programla sunmaya karar verdi.

Alınan karar doğrultusunda programın sadece bir kısmı çevrim içi olarak sunulacak. Bu dikkate alındığında derslerdeki içerik ve farklı öğrenme etkinlikleri bu makalede analiz edilmiştir.

Ayrıca faaliyetler çevrim içi ortama dönüştürülürken olasılıklar ve zorluklar tespit edilerek bunların üstesinden gelmek için bazı çözümler önerildi. Ardından bir dersi çevrim içi biçimine dönüştürmek için yeni bir yöntem geliştirilmiştir. Önerilen yöntem yüz yüze olan bir dersin çevrim içi bir derse dönüştürülmesi için kullanılabilir. Sonuç olarak bu yöntem çalışan insanlar için mühendislik ihtisasını takip etmelerini sağlayacak başka bir yolu açar.

Giriş

Bilgi Teknolojisinin (BT) ilerlemesi ve kullanımı daha fazla fırsat sunarken öğretme ve öğrenme sürecinde olağanüstü değişiklikler yaşayan yeni eğitim dünyasının anahtarı haline gelmiştir. Bu durum harmanlanmış öğrenmenin pedagojik yaklaşımına doğru ilerlerken yeni bir çağ açmaktadır. Bu yöntem katılımcıların farklı ihtiyaçlarını desteklemek, geliştirmek ve başarılı, verimli ve keyifli bir öğrenme deneyimi sunmak için esnek, bütünleşik ve tamamlayıcı bir şekilde yüz yüze (senkron) ve çevrim içi sunum yöntemlerinin (asenkron) kombinasyonudur.

Başarılı bir yaklaşım elde etmek için her ortamın güçlü yanlarını uygun şekilde kullanmak gerekir. Bu yaklaşım, öğrencilerin ve öğretmenlerin her zaman en önemli rollerini yerine getirmelerine yardımcı olur. Ayrıca öğrencilere mümkün olan en iyi öğrenme deneyimini sunarak kurumlara yardımcı olur. Sri Lanka Teknolojik Kampüslerinde de (SLTC) benzer durumlar söz konusudur. Sri Lanka Teknoloji Kampüsü (SLTK) 2016 yılından bu yana onaylı mühendislik lisans programlarını geleneksel yaklaşımla sunmaktadır.

Ancak çalışan kişilerden gelen talepler doğrultusunda SLTK bu programları harmanlanmış yöntemle de sunmaya karar verdi. Bu nedenle, geleneksel yüz yüze öğretme-öğrenme sürecinin kullanıldığı bir ortamda harmanlanmış öğrenme yaklaşımına uyum sağlamak zor olmaktadır.

Geleneksel öğretme-öğrenme sürecini takip etmekte olan eğitim ile ilgili yetkililer ve kurumlar için harmanlanmış öğrenme uygulamasını gerçekleştirmek kolay bir görev değildir. Geleneksel öğrenme yıllarca iyi bir şekilde uygulanmıştır bu nedenle harmanlanmış öğrenmenin çevrim içi bileşenine dengeli geçişin kademeli olarak uygulanması önerilir. Bu nedenle geleneksel bir dersi harmanlanmış öğrenme modeline dönüştürmek için uygun bir yönteme sahip olmak önemlidir.

Bu yazıda, geleneksel yüz yüze dersin sonuçlarını değiştirmeden bir dersi çevrim içi derse dönüştürme yöntemini ele alıyoruz. SLTK’ de sunulan dersler yöntemin geliştirilmesi için bir vaka çalışması olarak dikkate alınır. SLTK’ nın aldığı karara göre programın bir kısmı çevrim içi olarak sunulacak. Bir dersi çevrim içi biçimine dönüştürme yöntemi, mevcut içeriğin ve derslerdeki farklı öğrenme etkinliklerinin analiz edilmesinden sonra sunulmasıdır.

Yüz Yüze ve Çevrim İçi Öğrenme

Harmanlanmış öğrenme, geleneksel sınıf yöntemlerini etkili ve sosyalleşme fırsatlarıyla çevrim içi öğrenme etkinliklerini ve çevrim içi ortamın teknolojik olarak geliştirilmiş aktif öğrenme olanaklarını birleştirerek her iki ortamın en iyi öğelerini farklı öğrenen grupları üzerinde bir araya getiren pedagojik bir yaklaşımdır. Singh’e göre (2003) öğrenme tek seferlik bir etkinlik değildir. Aksine herhangi bir öğrenme dağıtım ortamının tek başına kullanılmasına göre çeşitli faydalar sağlayan sürekli bir süreçtir.

Son araştırmalar, Harmanlanmış Öğrenmenin gelecekte baskın öğrenme modeli olarak ortaya çıkma potansiyeli yüksek en etkili öğrenme modeli olduğunu göstermektedir (Barbara ve ark., 2011; Jacqueline, 2015). Bu yaklaşımda öğrenme çıktılarını ve programın maliyetini optimize etmek için birden fazla teslim yöntemi kullanılır (Singh & Reed 2001). Öğrenme etkililiğini artıran çok daha fazla erişim, optimize edilmiş geliştirme maliyeti ve zamanı ve optimize edilmiş iş sonuçlarını sağlayan bu yaklaşımı kullanmanın çeşitli faydaları belirlenmiştir.

Osguthorpe ve Graham’a (2003) göre, Harmanlanmış Öğrenme sistemini tasarlamayı veya kullanmayı seçmenin altı nedeni; pedagojik zenginlik, bilgiye erişim, sosyal etkileşim, kişisel yetkinlik, maliyet açısından etkinlik ve gözden geçirme kolaylığıdır.

Harmanlanmış öğrenme, modern eğitim stratejisinde yaygınlaşan teknolojinin her yerde gelişmesiyle e-öğrenmede dünya çapında kabul görmüştür. Harmanlanmış öğrenme modeli, e-öğrenme sürecinin mantıklı ve bilimsel olarak kabul edilebilir bir alternatifidir. Bu, eğitim ve öğrenme süreci yenilikçi, daha az maliyetli bir şekilde birleştirilerek yumuşatılabilmekte ve üniversitelerde ve yaşam boyu eğitim kurumlarında giderek daha yaygın hale gelen daha karmaşık öğrenme türlerini bünyesinde barındırmaktadır.

Garrison ve Kanuka H. (2004), harmanlanmış öğrenmenin öğretmenlerin teknoloji öğesini geleneksel sınıf ortamına dahil etmek için yaptığı çeşitli girişimleri açıklayan bir terim olduğunu savunmuştur.

Akkoyunlu ve Soylu’nun (2008) araştırma bulgularına göre öğrencilerin bu sürece yönelik görüşleri öğrenme stilleri açısından olumludur. Kavitha ve Jaisingh (2018), bu yaklaşımın belirli bilgisayar programlarını ve uygulamalarını kullanma becerisine sahip öğrenciler için ne kadar yararlı olduğu üzerine çalışmışlardır.
Bu öğrenme yöntemi, öğrenenlerin aktif katılımları ve bireysel öğrenme deneyimleri üzerinde kontrole sahipken, öğrenciler için mümkün olan en iyi sonuçları elde etmek için hem çevrim içi hem de çevrim dışı öğretmen öğrenen yöntemlerinin getirdiği avantajları birleştirir.

Bu yaklaşım, maliyet azaltma, esnek bir şekilde bağımsız öğrenme (öğretim materyallerinin kaynağı ile uzaktan çalışmak; kendi istedikleri zamanlarda, kendilerinin seçtikleri yerde ve öğretmenle yüz yüze temasları olmadan) zaman verimliliği gibi hem çevrim içi hem de çevrim dışı ortamda öğrenme, eğitmen katılımı ve akran etkileşimi özelliklerini içerir. Araştırmacılara göre harmanlanmış öğrenmenin önerilmesinin üç ana nedeni tespit edilmiştir (Graham, 2006).

Öğrenime erişim, öğrenme esnekliği ve maliyet etkililiğini artırması belirlenen üç faktördür. Ruchi ve Sunita (2015) tarafından belirtilen ortak özellikler iş birliğine dayalı öğrenme, eleştirel düşünme, yeniden kullanılabilir öğrenme nesnesi, maliyet etkinliği, zaman tasarrufu, esnek, yansıtıcı düşünme, dijital içerik ve yüz yüze derslerin birleşimidir.
Harmanlamış öğrenmenin şüphesiz çok sayıda faydası vardır ve BT kullanımı ile öğrencilerin performansını artırmaktadır. Ancak bazı sınırlamaları da bulunmaktadır. Dersi hazırlayan kişinin uzun, ayrıntılı ve kapsamlı görevleri yerine getirmesi için yapacağı hazırlık için çok fazla zaman ayırması gerekir.

Harmanlanmış öğrenmede eğitmenle etkileşim saatleri sınırlı olduğu için yüz yüze etkileşimlerin bazıları kaybolabilir. Bazen öğrenciler daha fazla çalışmaya maruz bırakıldıklarını hissedebilirler ve bu durum onların motivasyonu azaltabilir. Yukarıda bahsedilenler harmanlanmış öğrenme modelinin kurumsal düzeyde uygulanmasının bazı engelleri olarak kabul edilebilir. Bunlar, teknolojik destek ve öğrenen desteği de dahil olmak üzere, harmanlanmış öğrenme modelinin yüksek kaliteli bir öğretim tasarım sürecinin yetkin kişiler ve kurumlarca başarılı bir şekilde uygulanması olarak vurgulanabilir.

Yüz yüze öğretimin ne kadarının çevrim içi eğitim çalışmalarıyla değiştirilmesi gerektiğini anlamak önemlidir. Harmanlanmış öğrenmeyi tanımlamanın çeşitli yolları vardır. Harmanlanmış öğrenme yönteminden olumlu bir sonuç elde etmek için öğrencilerin harmanlanmış öğrenme yöntemini en iyi şekilde nasıl kullanacaklarını anlamaları günümüzde devam eden bir sorundur. Bu alanda ortaya çıkan birçok araştırma türü vardır. Proctor (2002), Şekil 1’de vurgulanan bir e-öğrenme çeşitliliğini önermektedir.

Şekil 1. E-öğrenme çeşitliliği (Proctor, 2002)

Harmanlanmış öğrenme sistemleri yüz yüze öğretimi bilgisayar ortamlı öğretim ile birleştirir. Şekil 2’de, zaman ve mekân olarak dağıtım yöntemlerinin çeşitliliğini ve uzaktan öğrenme, E-Öğrenme ve harmanlanmış öğrenme arasındaki ilişki gösterilmektedir (Bencheva, 2010).

Şekil 2. Dağıtım Yöntemlerinin Çeşitliliği (Bencheva, 2010)

Geleneksel bir ders kolay bir şekilde harmanlanmış bir yönteme yerini bırakamaz. Öğrenme hedeflerini ve öğrenme çıktılarını dikkate alarak hem yüz yüze hem de çevrim içi yöntemleri başarılı bir şekilde bütünleştirmek önemlidir. Kurumların çoğu günümüzde esnek, sonuç odaklı müfredata odaklanmaktadır.

Tucker’a (2004) göre Sonuca Dayalı Eğitim (OBE), ders kredilerinin biriktirilmesinden ziyade, üst düzey öğrenme ve derin bilginin başarısını yansıtmak için eğitimde müfredat, değerlendirme ve raporlama uygulamalarının yeniden yapılandırılmasını içeren bir süreçtir. En iyi sonuçları elde etmek için geleneksel bir dersi harmanlanmış öğrenmeye dönüştürürken yüz yüze ve çevrim içi yöntemlerin dikkatli bir şekilde bütünleştirilmesi önemlidir.

Harmanlanmış Öğrenme İçin Yöntem

Sonuçların Analizi

Sonuç

Elde edilen bulgulara göre önerilen yöntemin geleneksel yüz yüze derslerin SLTK’ daki çevrim içi derslere dönüştürülebileceği ve çalışan insanlar için harmanlanmış bir programı hazırlamak için kullanılabileceği sonucuna ulaşılabilir.

Ayrıca bu harmanlanmış öğrenme modeli, çalışma sırasında herhangi bir yerden, herhangi bir zamanda, esnek bir şekilde çalışmalarını sağlayan bu lisans programına kaydolan öğrenciler için birçok açıdan faydalı olacaktır. Öğrenimleri halen devam eden öğrenciler de harmanlanmış öğrenme yönteminde olan bazı dersleri takip edebilirler. Hem üniversite hem de öğrenenler, bu yöntemin sağladığı mevcut fırsatlarla beklentilerine ve hedeflerine göre öğrenme ve öğretme ortamlarından yararlanırlar.

Önerilen yöntem geleneksel yüz yüze derslerin harmanlanmış öğrenme yöntemine başarılı bir şekilde dönüştürülmesi için kullanılabilir. Bu yöntemin ikna edilmesi zaten SLTK için de bu yöntemin kullanılarak dönüştürülen derslere dayanmaktadır. Ayrıca geleneksel derslerini harmanlanmış öğrenme modeline dönüştürmek isteyen herhangi bir kurum da bu yöntemi kullanabilir.

Önerilen yöntemin, çalışan kişilerin mühendislik alanında lisans eğitimleri için takip etme fırsatını verirken SLTK’ da yeni bir harmanlanmış öğrenme programının hazırlanarak başarılı bir şekilde uygulanabileceği sonucuna varılabilir.

 

Kaynakça

Akkoyunlu, B., & Soylu, M. Y. (2008). A Study of Student’s Perceptions in a Blended Learning Environment Based on Different Learning Styles. 11.

Barbara M., Yukie T., Robert M., Marianne Bakia & Karla J. (2011), Evaluation of Evidence-Based Practices in Online Learning: A Meta-Analysis and Review of Online Learning Studies. Retrieved from U.S. Department of Education Office of Planning, Evaluation website: https://nccam.nih.gov/sites/nccam.nih.gov/files/news/nhsr12.pdf

Bencheva, N. (2010). Learning Styles and E-Learning Face-to-Face to the Traditional Learning. 5.

Cleveland-Innes, M., & Wilton, D. (2018). Guide to Blended Learning (S. Mishra, Ed.). Commonwealth of Learning, Canada. Retrieved from http://www.col.org.

Garrison, D. R., & Kanuka, H. (2004). Blended learning: Uncovering its transformative potential in higher education. The Internet and Higher Education, 7(2), 95–105. https://doi.org/10.1016/j.iheduc.2004.02.001

Graham, C. R. (2006). Blended learning systems: definition, current trends, and future directions. In Handbook of Blended Learning: Global Perspectives, Local Designs, edited by C. J. Bonk and C. R. Graham, pp. 3–21. San Francisco, CA: Pfeiffer Publishing.

Jacqueline S. (2015), Effective Instructional Tools for an Evolving Learning Landscape, A RESEARCH REPORT FROM THE CENTER FOR DIGITAL EDUCATION. Retrieved June 28, 2019 from https://afd34ee8b0806295b5a7-fbee7de8d51db511b5de86d75069107.ssl.cf1.rackcdn.com/CDE15_Special_Report_Q1.pdf

Kavitha, R. K., & Jaisingh, W. (2018). A Study on the Student Experiences in Blended Learning Environments. 7(4), 4.

Osguthorpe, R.T. & Graham, C.R. (2003). Blended Learning Environments: Definitions and Directions. Quarterly Review of Distance Education, 4(3), 227. Retrieved June 29, 2019 from https://www.learntechlib.org/p/97576/.

Proctor, C. (2002). Proportion, Pedagogy and Processes: The Three P’s of ELearning, Proceedings of the International Academy for Information Management (IAIM), Annual Conference.

Ruchi S. & Sunita S. (2015). Implementation of Blended Learning in Classroom: A review paper, International Journal of Scientific and Research Publications, Volume 5, Issue 11, November 2015

Singh, H., & Reed, C. (2001). A White Paper: Achieving Success with Blended Learning. 11.

Singh, H. (2003). Building Effective Blended Learning Programs. Retrieved June 28, 2019 from asianvu.com/digital-library/elearning

Tucker, B. (2004). Literature Review: Outcomes-focused Education in Universities. Learning Support Network, Cambridge University.

Vaughan, N. D., Cleveland-Innes, M., & Garrison, D. R. (2013). Teaching in blended learning environments: Creating and sustaining communities of inquiry. Edmonton, AB: Athabasca University Press. Retrieved from http://www.aupress.ca/index.php/books/120229

İngilizceden Çeviren

 

Makalenin orijinalini :

https://oasis.col.org/handle/11599/3364 Adresinden Bulabililirsiniz